Receptę na stałe leki zamówisz w IKP. Ustawa dogoniła tę funkcję dopiero 1 lipca 2026

Od 1 lipca 2026 roku katalog funkcji Internetowego Konta Pacjenta zawiera w ustawie pozycję, która brzmi tak: „składanie zamówienia na wystawienie recepty niezbędnej do kontynuacji leczenia". Brzmi to jak nowa usługa państwa. Nie jest. Sama funkcja działa na IKP od lipca 2021 roku, a przepis dopisano do niej pięć lat później.

To rozróżnienie ma znaczenie praktyczne, bo wokół recept na stałe leki krąży sporo mitów. Jeden z nich mówi, że „państwo dopiero teraz na to pozwoliło". Drugi, że skoro jest przepis, to kanał publiczny zadziała u każdego. Ani jedno, ani drugie nie jest prawdą, a różnica między treścią przepisu a tym, co realnie da się kliknąć, jest w tej sprawie najciekawsza.

Co dokładnie dopisano do ustawy

Zmianę wprowadziła ustawa z 15 maja 2026 roku o zmianie niektórych ustaw w związku z rozwojem usług e-zdrowia, ogłoszona jako Dz.U. 2026 poz. 791. Przepisy dotyczące systemu informacji w ochronie zdrowia weszły w życie 1 lipca 2026 roku.

W artykule 7a ustawy o systemie informacji w ochronie zdrowia, czyli w katalogu tego, co IKP „umożliwia usługobiorcy lub jego przedstawicielowi ustawowemu", po punkcie 18 dodano punkty 19 do 23. Punkt 19 brzmi dosłownie:

„19) składanie zamówienia na wystawienie recepty niezbędnej do kontynuacji leczenia, o której mowa w art. 42 ust. 2 ustawy z dnia 5 grudnia 1996 r. o zawodach lekarza i lekarza dentysty (...) lub w art. 15b ust. 2 ustawy z dnia 15 lipca 2011 r. o zawodach pielęgniarki i położnej;"

Dz.U. 2026 poz. 791, art. 6 pkt 6 lit. b

Kluczowe jest odesłanie. Przepis nie tworzy nowej podstawy do wystawienia recepty bez badania. Odsyła do art. 42 ust. 2 ustawy o zawodach lekarza, czyli do tej samej normy, na której stoją komercyjne serwisy sprzedające „przedłużenie recepty". Ta norma brzmi tak:

„2. Lekarz może, bez dokonania badania pacjenta, wystawić receptę niezbędną do kontynuacji leczenia oraz zlecenie na zaopatrzenie w wyroby medyczne jako kontynuację zaopatrzenia w wyroby medyczne, jeżeli jest to uzasadnione stanem zdrowia pacjenta odzwierciedlonym w dokumentacji medycznej."

Ustawa o zawodach lekarza i lekarza dentysty, t.j. Dz.U. 2026 poz. 37

Innymi słowy: ten sam tryb prawny dostał teraz opisany w ustawie kanał publiczny. Co to zmienia dla pacjenta, pisaliśmy szerzej przy okazji samego art. 42 ust. 2 w tekście o tym, kiedy wolno wystawić receptę na kontynuację bez badania.

Przy okazji dopisano cztery inne funkcje IKP: samodzielne przekazywanie przez pacjenta informacji istotnych dla oceny stanu zdrowia, dostęp do danych rejestrowanych przez wyroby medyczne lub aplikacje wspierające dobrostan, dostęp do analiz i raportów oraz dostęp do orzeczeń lekarskich z badań medycyny pracy. To osobne tematy, których tutaj nie rozwijamy.

Funkcja była pierwsza, przepis drugi

Tu jest nasze ustalenie, którego nie znajdziecie w komunikatach.

Tekst jednolity ustawy o systemie informacji w ochronie zdrowia z 13 lutego 2026 roku (Dz.U. 2026 poz. 208) zawiera katalog funkcji IKP zamknięty na punkcie 18. Zamawiania recepty na kontynuację w tym katalogu nie ma. Dopisano je dopiero od 1 lipca 2026 roku.

Tymczasem strona pacjent.gov.pl „Zamów e-receptę na Internetowym Koncie Pacjenta", która opisuje tę funkcję krok po kroku, została opublikowana 25 lipca 2021 roku (ostatnia modyfikacja 22 grudnia 2022, redakcja: Centrum e-Zdrowia). Funkcja działała więc blisko pięć lat, zanim ustawodawca wpisał ją do katalogu.

Ten schemat już opisywaliśmy. Przy limitach 80 pacjentów i 300 recept było odwrotnie i tak samo pouczająco: blokada działała w systemie P1, a w rozporządzeniu o receptach próżno szukać przepisu, który by ją ustanawiał. W obu przypadkach realnym regulatorem tego, co pacjent może kliknąć, bywa najpierw system teleinformatyczny, a przepis dochodzi później albo wcale. Jeśli ktoś chce zrozumieć rynek zdalnych recept, to jest właśnie ta lekcja.

Jak ten kanał działa w praktyce

Opis procedury na pacjent.gov.pl jest konkretny. Po zalogowaniu na IKP wchodzi się w zakładkę „Recepty", potem „Moje recepty", zaznacza pozycje leku, który już był wcześniej przepisany, i potwierdza zamówienie. Do zamówienia można dopisać komentarz dla lekarza, na przykład o tym, jak się czuje przy obecnym dawkowaniu.

Status zgłoszenia jest widoczny w zakładce „Zamówione recepty" i oznaczony kolorem. Zielony oznacza „Zaakceptowane", czyli e-recepta została wystawiona. Czerwony to „Odrzucona", przy czym, jak podaje serwis, „Lekarz ma też możliwość wpisania przyczyny odmowy i zalecenia np. dodatkowego badania". Żółty oznacza „W weryfikacji", niebieski „Wysłana" do przychodni POZ. Zamówienie można anulować, zanim lekarz zacznie je weryfikować, a wcześniej zaakceptowaną prośbę można ponowić.

Warto zwrócić uwagę na jedno zdanie z tej samej strony, bo to ono ustawia całą resztę:

„Pamiętaj, to lekarz ostatecznie decyduje, czy możesz kontynuować leczenie bez dodatkowych badań lub konsultacji."

pacjent.gov.pl, „Zamów e-receptę na Internetowym Koncie Pacjenta", odczyt 25.08.2026

To jest dokładnie ta sama zasada, którą opisujemy przy każdej płatnej usłudze zdalnej. Zamówienie nie jest zamówieniem towaru. Jest wnioskiem, który lekarz może rozpatrzyć odmownie. Co robić po odmowie, opisaliśmy osobno w poradniku odmowa recepty, co dalej.

Trzy warunki, których nie da się obejść

Po pierwsze, musisz mieć wybraną przychodnię i lekarza POZ. Serwis stawia sprawę wprost: zamówienie „trafi do lekarza podstawowej opieki zdrowotnej (nawet jeśli leczysz się na chorobę przewlekłą u specjalisty lub prywatnie)". Kanał publiczny prowadzi więc do konkretnego lekarza, z którym łączy cię deklaracja wyboru, a nie do dowolnego lekarza dyżurnego.

Po drugie, lek musi być już wcześniej przepisany. Cytat z pacjent.gov.pl:

„Uwaga, w ten sposób możesz zamówić e-receptę tyko na lek, który stale zażywasz, czyli taki, na który lekarz już wcześniej wystawił Ci receptę."

(pisownia oryginalna). I dalej: „Jeśli pojawiły się nowe objawy, źle się czujesz, skontaktuj się z lekarzem". To nie jest kanał do nowego rozpoznania.

Po trzecie, twoja przychodnia musi tę funkcję obsługiwać. I to jest realna bramka, o której komunikaty mówią najciszej. Na stronie „O IKP" funkcja jest opisana z zastrzeżeniem w nawiasie: „zamówienia online e-recepty na stałe leki, o ile placówka odbiera zgłoszenia". Rozwinięcie jest na stronie procedury:

„Uwaga, może się okazać, że Twoja przychodnia podstawowej opieki zdrowotnej jeszcze nie obsługuje funkcji zamawiania recept. Wówczas dowiesz się przy składaniu zamówienia, że nie może być ono zrealizowane, i dostaniesz informację, że należy skontaktować się z placówką podstawowej opieki zdrowotnej (POZ)."

Ustawa mówi, że IKP „umożliwia" składanie zamówienia. Nie mówi, że każda przychodnia musi je odbierać. To dwie różne rzeczy i pacjent dowiaduje się o tej różnicy dopiero przy próbie złożenia zamówienia.

Czego ten kanał nie załatwi

Publiczny kanał zamówienia nie omija ograniczeń, które opisaliśmy w innych tekstach.

Dla pięciu pozycji z załącznika nr 2 do rozporządzenia o środkach odurzających, czyli fentanylu, morfiny, oksykodonu, ziela konopi innych niż włókniste wraz z wyciągami i nalewkami oraz żywicy konopi, od 7 listopada 2024 roku recepta jest wystawiana po osobistym zbadaniu pacjenta. Wyjątek dotyczy lekarza udzielającego świadczeń z zakresu podstawowej opieki zdrowotnej, z wyłączeniem nocnej i świątecznej opieki zdrowotnej, i wyłącznie wtedy, gdy kontynuuje leczenie tym preparatem. Pełną listę i oba wyjątki rozłożyliśmy w tekście o tym, czego nie dostaniesz na e-receptę online.

Osobno działa reguła trzech miesięcy przy środkach odurzających i substancjach psychotropowych, którą opisaliśmy w tekście o psychotropach online.

Nie sprawdziliśmy też i nie twierdzimy, że kanał w IKP jest szybszy niż komercyjny. Serwis nie podaje żadnego terminu rozpatrzenia zamówienia, a my nie mamy własnego pomiaru.

Warstwa cenowa, czyli po co to komu

Internetowe Konto Pacjenta jest opisane na własnej stronie jako „Bezpłatna aplikacja Ministerstwa Zdrowia" i ma je każda osoba z numerem PESEL.

Dla porównania, w naszym zestawieniu cenników komercyjnych usługa nazywana przedłużeniem recepty albo kontynuacją leczenia kosztowała od 49 do 89 zł, mediana 59 zł, przy ośmiu serwisach, które podawały tę pozycję w cenniku (stan na 17 lipca 2026, pełne tabele w naszym raporcie cenowym i w rankingu).

To nie jest argument w stylu „nie korzystaj z płatnych serwisów". Bywają sytuacje, w których pacjent nie ma wybranego POZ, przychodnia nie obsługuje zamówień albo termin goni. Ale warto wiedzieć, że zanim zapłacisz za tryb z art. 42 ust. 2, ten sam tryb ma kanał publiczny, który w wielu przychodniach po prostu działa. Zasada, którą powtarzamy w każdym tekście, brzmi tak samo w obu kanałach: płacisz za rozpatrzenie wniosku, nie za receptę. Rozwijamy to w tekście kupujesz gotowość, nie receptę.

Kto chce porównać konkretne serwisy z tą alternatywą, znajdzie ceny i profile w naszej bazie dostawców, na przykład na profilu Receptomatu, a zasady liczenia ocen opisujemy w metodologii.

Czego nie ustaliliśmy

Uczciwie o granicach tego tekstu.

Nie testowaliśmy zamówienia. Nie mamy własnego przejścia procesu w IKP, więc nie opisujemy czasu odpowiedzi ani odsetka akceptacji. Wszystko powyżej pochodzi z treści przepisu i z opisu udostępnionego przez Centrum e-Zdrowia.

Nie wiemy, ile przychodni obsługuje zamawianie recept. Ani serwis, ani ustawa nie podają liczby ani odsetka placówek POZ, które odbierają zgłoszenia. Nie publikujemy szacunku.

Nie nazywamy podmiotu administrującego P1 nazwą własną. Ustawa mówi o „jednostce podległej ministrowi właściwemu do spraw zdrowia, właściwej w zakresie systemów informacyjnych ochrony zdrowia". Centrum e-Zdrowia wskazujemy wyłącznie jako redakcję cytowanych stron pacjent.gov.pl, bo tak są podpisane.

Nie opisujemy pozostałych zmian z Dz.U. 2026 poz. 791, w tym możliwości czasowego ograniczenia lub zablokowania usługodawcy dostępu do systemu P1. To materiał na osobny tekst.

Źródła

• Ustawa z 15 maja 2026 r. o zmianie niektórych ustaw w związku z rozwojem usług e-zdrowia, Dz.U. 2026 poz. 791, status: obowiązujący, wejście w życie zmian w ustawie o systemie informacji w ochronie zdrowia 1.07.2026, art. 6 pkt 6 lit. b (nowe pkt 19 do 23 w art. 7a ust. 1), api.sejm.gov.pl
• Ustawa z 28 kwietnia 2011 r. o systemie informacji w ochronie zdrowia, tekst jednolity Dz.U. 2026 poz. 208 (obwieszczenie 13.02.2026), status: obowiązujący, art. 7 ust. 1 i 2, art. 7a ust. 1 pkt 1 do 18, api.sejm.gov.pl
• Ustawa z 5 grudnia 1996 r. o zawodach lekarza i lekarza dentysty, tekst jednolity Dz.U. 2026 poz. 37, status: obowiązujący, art. 42, api.sejm.gov.pl
• Rozporządzenie Ministra Zdrowia w sprawie środków odurzających, substancji psychotropowych, prekursorów kategorii 1 i preparatów zawierających te środki lub substancje, tekst jednolity Dz.U. 2025 poz. 1678, § 7 ust. 2a, 2c i 2d oraz załącznik nr 2 (zmiana wprowadzona Dz.U. 2024 poz. 1600, w życie 7.11.2024), api.sejm.gov.pl
• pacjent.gov.pl, „Zamów e-receptę na Internetowym Koncie Pacjenta", opublikowano 25.07.2021, zmodyfikowano 22.12.2022, redakcja: Centrum e-Zdrowia, odczyt 25.08.2026, pacjent.gov.pl
• pacjent.gov.pl, „O IKP", opublikowano 6.09.2019, zmodyfikowano 17.08.2026, redakcja: Centrum e-Zdrowia, odczyt 25.08.2026, pacjent.gov.pl
• Własne zestawienie cenników 14 serwisów telemedycznych, ceny weryfikowane w czerwcu i lipcu 2026, stan na 17.07.2026

Ten tekst opisuje stan prawny i sposób organizacji usług zdalnych. Nie jest poradą medyczną ani prawną. O tym, czy leczenie można kontynuować bez badania, decyduje lekarz na podstawie dokumentacji medycznej.